Woonzorgcentrum de Zeeg: De professionele familie die zorgt voor verbinding

Midden in Arnhem, in de woonwijk Elderveld, ligt Woonzorgcentrum De Zeeg. Met circa 50 cliënten en evenzoveel medewerkers toont De Zeeg aan hoe je door ruimte te bieden en lef te tonen een organisatie op een duurzame manier kunt inrichten. In de afgelopen medewerkers-  en bewonersraadpleging scoorde de organisatie zeer hoog op betrokkenheid, bevlogenheid en cliëntgerichtheid. Hoe komt het dat De Zeeg zo hoog scoort en waar blinken ze in uit? Bestuurder Anja Dijkman vertelt over ‘verbinding’, ‘duurzame inzetbaarheid’ en de ‘professionele familie’ van Woonzorgcentrum De Zeeg.

Woonzorgcentrum de Zeeg: De professionele familie die zorgt voor verbinding

Organisatie: de professionele familie

Woonzorgcentrum De Zeeg biedt zorg en ondersteuning aan mensen met een verstandelijke beperking. Dit doen ze door in te zetten op de persoonlijke groei van bewoners binnen de organisatie, en door gezinnen te ondersteunen in de mantelzorg en het bieden van respijtzorg*. De betrokkenheid binnen de organisatie is ongekend hoog. Medewerkers herkennen zichzelf in de organisatie en voelen zich een wezenlijk onderdeel van De Zeeg. Kernwaarden daarbij zijn ‘de menselijke maat*’, ‘kleinschaligheid’ en ‘verbinding’. Anja Dijkman legt uit: “We willen binnen De Zeeg de zorg van dichtbij bieden. Als zorgverlener moet je je verbinden met de bewoner en het is daarom ook belangrijk dat de medewerker elke bewoner kent. Daarnaast bepalen we het succes van de organisatie met z’n allen. Iedereen is even belangrijk binnen De Zeeg. Er is geen duidelijke hiërarchie in de organisatie en iedereen is medeverantwoordelijk voor de kwaliteit van zorg.” De organisatieontwikkeling van De Zeeg illustreert dit verhaal: “Ruim dertig jaar terug zijn we begonnen en hebben we voornamelijk mensen met lichtere zorgbehoeften verzorgd. Naarmate onze medewerkers door kennis en ervaring steeds meer groeiden in hun rol, zijn we meer mensen met een verstandelijke beperking en bijkomende, zwaardere problematiek gaan opvangen. Mede hierdoor hebben we minder problemen met de bezuinigingen en raakt de nieuwe Wmo ons minder hard.” De verloopbestendigheid is zeer hoog. De meeste medewerkers werken al voor meerdere jaren bij De Zeeg en groeien mee met de organisatie. Anja Dijkman: Het is belangrijk om als organisatie en medewerkers onderling naar elkaar om te zien: wanneer iemand ziek is, dan is het heel normaal om een kaartje te sturen, of wanneer iemand een succes behaald heeft, dat samen te vieren. We zijn met een diverse groep mensen en dat zorgt hier voor de juiste synergie: het brede scala aan individuele kwaliteiten kan goed worden ingezet. Niet alleen op het gebied van zorgwerkzaamheden, maar ook op persoonlijk vlak. Zo waren we echt toe aan een nieuwe keuken in het woonzorgcentrum. Medewerkers die dat leuk vonden hebben zich ingezet om die op maat te realiseren en het is hartstikke mooi geworden. Met andere woorden: het is belangrijk goed  te kijken naar waar de medewerker behoefte aan heeft; met alleen uitgaan van het organisatieperspectief kom je er niet.”

Medewerkers: ruimte geven om energie te creëren

Ook op bevlogenheid scoort De Zeeg bovengemiddeld hoog. Medewerkers geven aan zinvol werk te doen en graag een stapje extra te willen zetten voor het succes van de organisatie. Vooral de ontwikkelingsmogelijkheden voor de medewerker worden gewaardeerd. Anja Dijkman: “We zijn een kleine organisatie die weinig doorgroeimogelijkheden heeft. Er wordt daarom volop ingezet op persoonlijke ontwikkeling van de medewerker. Wanneer een medewerker een opleiding kan volgen, dan kunnen ze dat op onze kosten doen. We gaan daarmee echt voor kwaliteit. Zo heeft een aantal medewerkers een vijfdaagse cursus gevolgd over ‘ouder worden met een verstandelijke beperking’. Dat is een belangrijke investering om als zorgverlener in te zetten voor onze ouder wordende bewoners en die kennis kan ook weer intern overgedragen worden.” Daarnaast voelen medewerkers zich gezamenlijk verantwoordelijk voor het bieden van kwaliteitszorg. Medewerkers krijgen de ruimte om hier zelf invulling aan te geven met gebruik van  persoonlijke kwaliteiten. Anja Dijkman: ”Zo hebben we een groepsleider die ook veel van computers afweet en die een heel nieuw rapportagesysteem heeft gebouwd. Ze werkt heel graag met de bewoners, maar dit doet ze er naast. Ook hebben we ieder half jaar een avond met als thema: ‘het beste idee van De Zeeg’. Dan komen medewerkers bij elkaar, met als doel met één verbeterpunt te komen waar we als organisatie wat aan hebben. Dat brengt hele praktische verbeteringen met zich mee: zo hebben we onder meer een extra activiteitenbegeleider aangenomen om het leven van de bewoners te verbeteren.”

Cliënt: persoonlijke uitdaging wordt persoonlijk succes

Ook de cliënten geven De Zeeg hoge cijfers als uitdrukking van hun waardering. Bewoners geven aan dat er veel persoonlijke aandacht voor hen is en vinden de organisatie zeer toegankelijk. De zorgplannen, waarbij cliënten en begeleiders wensen mogen noteren, worden heel serieus genomen. Anja Dijkman:We durven het risico aan om mensen op te vangen die ergens anders zijn afgewezen op hun problematiek, dus bij andere zorginstellingen niet meer terecht kunnen. Met eenvoudige middelen, maar wel heel sterk aangepast op wat iemand nodig heeft, proberen we hier zijn of haar leven te verbeteren. Wij zien hoe bewoners die als ‘probleemgeval’ worden gezien, zichzelf met de juiste begeleiding weer helemaal kunnen ontplooien. Zo is er een jongen die is gaan drummen en een andere bewoner die nu aan hardlopen doet. Dat was van tevoren niet voor mogelijk gehouden." De langetermijn wordt daarbij niet geschuwd. Als het vandaag niet lukt, misschien morgen wel. Anja Dijkman: ‘Zo hebben we een bewoner met hechtingsproblemen gehad. Na jarenlang rondzwerven door Arnhem hebben wij besloten om haar onder onze hoede te nemen. We hebben deze bewoner de ruimte geboden om in haar eigen tempo te aarden in de zorgomgeving. Dat heeft lang geduurd, maar nu hoort ze er helemaal bij en woont ze hier al langer dan 15 jaar.”

De menselijke maat komt duidelijk naar voren bij De Zeeg en wellicht vat dat goed samen waar de kracht ligt van de organisatie. Zowel medewerkers als bewoners worden gezien als individuen die allemaal het verschil kunnen maken voor een succesvolle zorgomgeving. Het individu krijgt de ruimte en de middelen om te ontwikkelen, wordt gestimuleerd verantwoordelijkheid te nemen over eigen werkzaamheden en persoonlijke zorgdoelen en voelt zich daardoor sterk verbonden met de professionele familie. De Zeeg vormt een inspirerend voorbeeld over een duurzaam ingerichte zorgorganisatie die door de focus op het individu – zonder daarbij het grotere geheel te vergeten – een vooruitstrevend karakter heeft in de zorgbranche.

*Respijtzorg staat voor de zorg voor een zorgbehoevende met als doel de mantelzorg te ontlasten. ‘Respijt’ staat voor ‘tijd voor u zelf’. Dit betekent dat de zorgorganisatie – al dan niet tijdelijk – de zorgbehoevende opvangt zodat er tijd gecreëerd wordt voor de mantelzorger.

*’De menselijke maat’ is de verbindende waarde van Alliantie M3 – een netwerk van verschillende zorgorganisaties. De term staat voor het respect en de ruimte voor het individu in de zorg, met als doel de zorgbehoevende zoveel mogelijk te verbinden met de samenleving.