Bij KLM betekent boventallig juist een kans

Bij het woord boventallig denk je niet aan blije gezichten. Eerder aan mensen die vanwege de crisis worden gestraft. KLM probeert medewerkers juist de positieve kant van boventalligheid te laten zien. P&O-directeur Aart Slagt: "Bij ons krijgen boventalligen de prioriteit en worden ze op alle mogelijke manieren ondersteund bij het vinden van een nieuwe passende uitdaging binnen het bedrijf."

Dat leidt af en toe tot memorabele carrièreswitches. Zo is iemand die zich eerst bezighield met het onderhoud van vliegtuigen, nu een van de communicatieadviseurs.

In 2009 besloot de directie om binnen afdelingen met overcapaciteit te vragen of er mensen waren die naar een andere afdeling wilden waar sprake is van onderbezetting. Slagt: "We wijzen niet aan, we vragen ze vrijwillig hun vinger op te steken en bieden ondersteuning in de vorm van opleidingen. Gelukkig is de veranderbereidheid van onze medewerkers heel groot en zijn er ook genoeg mogelijkheden binnen dit grote bedrijf." Dat leidt af en toe tot memorabele carrièreswitches. Zo is iemand die zich eerst bezighield met het onderhoud van vliegtuigen, nu een van de communicatieadviseurs. Volgens Slagt is deze methode tot nu toe erg succesvol. "Als mensen zich melden, krijgen ze uiteraard eerst een gesprek, soms een snuffelstage en vervolgens een proefplaatsing met een tussentijds evaluatiemoment. Onze slagingskans ligt boven de 80 procent."

De enige keerzijde is de frustratie bij medewerkers die ook iets anders willen, maar een boventallige collega voor zien gaan. Voor die mensen is er een jobswapping-project, waarbij medewerkers die toe zijn aan iets anders aan elkaar worden gekoppeld. Op die manier komt KLM ook aan hun wensen tegemoet. Het mooie aan deze creatieve manier van personeelsbehoud, vindt Slagt, is dat er geen strikte regels gelden. "Er is geen spreadsheet die je kunt volgen als leidinggevende, het komt aan op het gesprek met je mensen en hun wensen." Natuurlijk moet de medewerker wel de juiste opleiding(en) en de vereiste competenties hebben.

Medewerkers laten hun KLM-pas maar wat graag zien. Het is toch ook indrukwekkend als je je eigen product ziet opstijgen?

Het komt allemaal neer op het bij elkaar houdenvan de ‘blauwe familie’, zegt Slagt. "Het klinkt misschien stom, maar het ergste dat iemand hier kan overkomen is als ze de KLM-familie moeten verlaten. Medewerkers hoor je altijd vol trots vertellen dat ze hier werken. Ze laten hun KLM-pas maar wat graag zien. Het is toch ook indrukwekkend als je je eigen product ziet opstijgen?" Medewerkers blijven lang bij KLM werken. Hierdoor ligt de gemiddelde leeftijd vrij hoog. Slagt: "Dat vind ik niet per se een probleem. Je kunt ook op hoge leeftijd nog heel productief en creatief zijn. De uitdaging zit hem in de toekomst. We trekken op dit moment weinig tot geen nieuwe mensen van buiten KLM aan, dus hoe ga je om met deze bloedarmoede?"

Mocht er echter extern gezocht moeten worden, dan heeft Slagt weinig zorgen. "Daarin zijn we eerlijk gezegd relatief verwend." Op een enkele ingewikkelde IT-functie na, zijn vacatures binnen no time vervuld. Voor cabinepersoneel hoeft Slagt alleen een gerucht te doen uitgaan, en de volgende dag heeft hij honderden sollicitaties binnen. Allemaal klaar om toe te treden tot de blauwe familie.

Auteur: Eveline Domevscek